Gunatraya Vibhaga Yoga

章 14 · The Three Modes of Nature · 27 节

गुणत्रयविभागयोग

← 章 13 章: 章 15 →

14.1 圣主说：我将再次宣示那至上的知识，即诸智中最胜者；了知此智者，一切圣贤皆于此生之后达至究竟圆满。 श्रीभगवानुवाच | परं भूयः प्रवक्ष्यामि ज्ञानानां ज्ञानमुत्तमम् | यज्ज्ञात्वा मुनयः सर्वे परां सिद्धिमितो गताः ||१४-१||

14.2 此知为依，得与我同者，于创造时不生，于毁灭时亦不扰。 इदं ज्ञानमुपाश्रित्य मम साधर्म्यमागताः | सर्गेऽपि नोपजायन्ते प्रलये न व्यथन्ति च ||१४-२||

14.3 我之胎藏乃大梵，于中置入种子；由此，阿周那，一切众生得生。 मम योनिर्महद् ब्रह्म तस्मिन्गर्भं दधाम्यहम् | सम्भवः सर्वभूतानां ततो भवति भारत ||१४-३||

14.4 无论何种生命形态在何处胎中诞生，那伟大的梵即是其母体，而我则是赐予种子的父亲。 सर्वयोनिषु कौन्तेय मूर्तयः सम्भवन्ति याः | तासां ब्रह्म महद्योनिरहं बीजप्रदः पिता ||१४-४||

14.5 萨埵、罗阇与答摩，此三德乃自性所生，阿周那啊，将不可毁灭的受身者牢牢系缚于身体之中。 सत्त्वं रजस्तम इति गुणाः प्रकृतिसम्भवाः | निबध्नन्ति महाबाहो देहे देहिनमव्ययम् ||१४-५||

14.6 其中，萨埵因纯净无染而光明健康，以快乐之执与知识之执束缚众生，哦，无罪者。 तत्र सत्त्वं निर्मलत्वात्प्रकाशकमनामयम् | सुखसङ्गेन बध्नाति ज्ञानसङ्गेन चानघ ||१४-६||

14.7 汝当知罗阇乃激情所成，源于渴爱与执着；阿周那啊！此性以业行系缚，紧锁有情之身。 रजो रागात्मकं विद्धि तृष्णासङ्गसमुद्भवम् | तन्निबध्नाति कौन्तेय कर्मसङ्गेन देहिनम् ||१४-७||

14.8 愚痴之暗，乃由无明所生，能迷惑一切有情；阿周那啊！此暗以懈怠、懒惰与昏睡而紧紧束缚众生。 तमस्त्वज्ञानजं विद्धि मोहनं सर्वदेहिनाम् | प्रमादालस्यनिद्राभिस्तन्निबध्नाति भारत ||१४-८||

14.9 善德系于安乐，愚昧覆蔽智慧而系于昏沉，罗阇则系于行动。 सत्त्वं सुखे सञ्जयति रजः कर्मणि भारत | ज्ञानमावृत्य तु तमः प्रमादे सञ्जयत्युत ||१४-९||

14.10 今萨埵胜罗阇与答摩，阿周那；或罗阇胜萨埵与答摩；或答摩胜萨埵与罗阇。 रजस्तमश्चाभिभूय सत्त्वं भवति भारत | रजः सत्त्वं तमश्चैव तमः सत्त्वं रजस्तथा ||१४-१०||

14.11 当此身诸门皆放光明，智慧之光遍照之时，可知萨埵（Sattva）已增盛。 सर्वद्वारेषु देहेऽस्मिन्प्रकाश उपजायते | ज्ञानं यदा तदा विद्याद्विवृद्धं सत्त्वमित्युत ||१४-११||

14.12 贪欲、躁动、造作之行、不安与渴求，此等皆于罗阇增盛时生起，婆罗多族之俊杰啊。 लोभः प्रवृत्तिरारम्भः कर्मणामशमः स्पृहा | रजस्येतानि जायन्ते विवृद्धे भरतर्षभ ||१४-१२||

14.13 愚痴、懈怠与放逸，此三者于暗性炽盛时生起，阿周那。 अप्रकाशोऽप्रवृत्तिश्च प्रमादो मोह एव च | तमस्येतानि जायन्ते विवृद्धे कुरुनन्दन ||१४-१३||

14.14 若身主于萨埵增盛时命终，则达至无染之智士所居清净界。 यदा सत्त्वे प्रवृद्धे तु प्रलयं याति देहभृत् | तदोत्तमविदां लोकानमलान्प्रतिपद्यते ||१४-१४||

14.15 若死于罗阇，则生于业执之中；若死于答摩，则生于愚痴之胎。 रजसि प्रलयं गत्वा कर्मसङ्गिषु जायते | तथा प्रलीनस्तमसि मूढयोनिषु जायते ||१४-१५||

14.16 善行之果，谓为悦性清净；乐欲之果，实乃痛苦；愚暗之果，则为无明。 कर्मणः सुकृतस्याहुः सात्त्विकं निर्मलं फलम् | रजसस्तु फलं दुःखमज्ञानं तमसः फलम् ||१४-१६||

14.17 由萨埵生起智慧，罗阇生起贪欲；答摩生起昏沉与迷惑，亦生无知。 सत्त्वात्सञ्जायते ज्ञानं रजसो लोभ एव च | प्रमादमोहौ तमसो भवतोऽज्ञानमेव च ||१४-१७||

14.18 居善性者上升，处激性者居中，依愚性之最低作用者则下降。 ऊर्ध्वं गच्छन्ति सत्त्वस्था मध्ये तिष्ठन्ति राजसाः | जघन्यगुणवृत्तिस्था अधो गच्छन्ति तामसाः ||१४-१८||

14.19 当见者不见诸德为作者，而了知超越彼等之我性时，即证入吾之本然。 नान्यं गुणेभ्यः कर्तारं यदा द्रष्टानुपश्यति | गुणेभ्यश्च परं वेत्ति मद्भावं सोऽधिगच्छति ||१४-१९||

14.20 此身所生之三德，若已超越之者，则离生死老病诸苦，得证不死。 गुणानेतानतीत्य त्रीन्देही देहसमुद्भवान् | जन्ममृत्युजरादुःखैर्विमुक्तोऽमृतमश्नुते ||१४-२०||

14.21 阿周那说：主啊，超越三德者有何征兆？其行持为何？如何超越此三德？ अर्जुन उवाच | कैर्लिङ्गैस्त्रीन्गुणानेतानतीतो भवति प्रभो | किमाचारः कथं चैतांस्त्रीन्गुणानतिवर्तते ||१४-२१||

14.22 圣主说：当光明、活动与愚痴显现时，他不厌恶；当其隐没时，他也不渴求。 श्रीभगवानुवाच | प्रकाशं च प्रवृत्तिं च मोहमेव च पाण्डव | न द्वेष्टि सम्प्रवृत्तानि न निवृत्तानि काङ्क्षति ||१४-२२||

14.23 彼如超然者，不为三德所动；知诸德运作而自安不动。 उदासीनवदासीनो गुणैर्यो न विचाल्यते | गुणा वर्तन्त इत्येवं योऽवतिष्ठति नेङ्गते ||१४-२३||

14.24 于苦乐平等，安住自性；视泥土、石块与黄金无异；对亲爱与怨敌一视同仁；心志坚定；毁誉皆如一体。 समदुःखसुखः स्वस्थः समलोष्टाश्मकाञ्चनः | तुल्यप्रियाप्रियो धीरस्तुल्यनिन्दात्मसंस्तुतिः ||१४-२४||

14.25 于荣辱等视，待友敌无别，舍一切行持者，是为超越三德。 मानापमानयोस्तुल्यस्तुल्यो मित्रारिपक्षयोः | सर्वारम्भपरित्यागी गुणातीतः स उच्यते ||१४-२५||

14.26 凡以不偏倚之奉爱瑜伽侍奉我者，彼超越诸德，堪证梵界。 मां च योऽव्यभिचारेण भक्तियोगेन सेवते | स गुणान्समतीत्यैतान्ब्रह्मभूयाय कल्पते ||१४-२६||

14.27 我乃不朽不灭之梵、永恒之法与究竟极乐之所依。 ब्रह्मणो हि प्रतिष्ठाहममृतस्याव्ययस्य च | शाश्वतस्य च धर्मस्य सुखस्यैकान्तिकस्य च ||१४-२७||

← 章 13 章: 章 15 →

推荐阅读

本章 Gunatraya Vibhaga Yoga — 注释 → 注释薄伽梵歌注释 → 哲学吠檀多与印度哲学 →

GitaQ earns from qualifying purchases as an Amazon Associate.